Mijn ‘kleinkinderen’ groeien in een veiligere situatie op dan mijn ‘kinderen’

Een blog van een lieve oud-collega en vriendin. Frederique werd wereldmama van honderden straatkinderen in Peru.

Mama Alice
Ze was warm, liefdevol, gul en onvoorwaardelijk. Bijna 17 jaar na haar overlijden knijpt mijn keel nog steeds een beetje dicht als ik aan haar denk, wanneer ik over mijn eigen mama spreek.
De veiligheid en de liefde van mijn ouders was een vanzelfsprekendheid. In deze geborgenheid kon ik mijn chaotische, creatieve, koppige en gulle zelf zijn.
Ik wist als tiener al dat ik zelf geen kinderen wilde krijgen, maar wel voor kinderen wilde zorgen die weinig geluk en liefde kenden. Ik ging reizen en werken in Latijns Amerika en Afrika tot mama ziek werd ziek. Een jaar na de diagnose ALS, overleed onze prachtige, liefdevolle mama. Na haar overlijden startte ik NGO Mama Alice, naar haar vernoemd.

We steunen jaarlijks 500 kinderen en adolescenten in Ayacucho, een plattelandsstad in Peru. We bieden een laagdrempelige, naschoolse opvang. Onze leraren geven bijles en huiswerkbegeleiding. Onze psychologen, maatschappelijk werkers en verpleegster helpen de kinderen en hun families en doen community werk in Yanama (de armste wijk in Ayacucho).
In Ayacucho ben ik mama geworden van tientallen jongens die voorheen op straat leefden. Jongens die allemaal hun thuis moesten ontvluchten omdat het geweld ondraaglijk was. Hoe word je mama van tieners die geen vertrouwen hebben in anderen en al helemaal niet in zichzelf? Ik bood lekker eten, gezellige chaos, veiligheid en zo veel mogelijk structuur met zo weinig mogelijk regels. Maar het enige dat maakte dat we werkelijk een familie vormden, dat ze werkelijk durfden te geloven in zichzelf, is de onvoorwaardelijke liefde die ik voor hen allemaal voel. Ook als ze weer terugzakken in drugsgebruik of in de criminaliteit, ook wanneer ze afstand van me nemen, ook wanneer ik hen straf, ook wanneer het hen niet lukt om te knokken. Het leven heeft hen geleerd te overleven door te pleasen, te manipuleren, te liegen en te stelen. Pas na jaren verandert dit gedrag in meer verantwoordelijkheid, vertrouwen, eerlijkheid en geloven in zichzelf.

De Nederlandse uitdrukkingen ‘achter het behang plakken’ en ‘het bloed onder mijn nagels vandaan halen’ zijn in het Spaans vele keren door mij gebruikt en zullen door hen waarschijnlijk ook gebruikt worden naar hun eigen kinderen. Maar ze kopiëren me ook en vragen aan hun kinderen hoe de schooldag was, hoe ze zich voelen. Ze vertellen hoe trots ze op hen zijn. Ze praten in plaats van slaan, ze luisteren in plaats van altijd verbieden. Mijn ‘kleinkinderen’ groeien op in een veiligere situatie dan hun eigen vroegere thuissituatie.

Mama Alice werkt met gezinnen waar huiselijk geweld en verwaarlozing bijna een geaccepteerd gegeven is. Niemand kijkt er van op, alleen de escalaties komen in de krant. We werken met de ouders in de verwachting dat de thuissituatie kan verbeteren, veiliger kan worden. We werken in de hoop dat ouders hun eigen, vaak traumatische jeugd, kunnen verwerken en verantwoordelijkheid gaan nemen in de zorg voor hun kinderen. We doen zo veel als we kunnen, zo goed als we kunnen. Bij het schrijven van een jaarverslag voel ik enorme trots op mijn collega’s, die zelf ook vaak in moeilijke omstandigheden opgroeiden, maar met enorme overtuiging, enthousiasme en kennis de gezinnen ondersteunen.
We zien kleine stapjes vooruit en heel soms indrukwekkend grote stappen.

Copyright © Michelle Hurkens